เนื่องจากปัจจุบันระบบเศรษฐกิจมีแรงขับดันสำคัญจากภาคธุรกิจมาก จากวิกฤติเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในเอเซียทำให้การเติบโตทางเศรษฐกิจลดลงอย่างมากในช่วงที่ผ่านมาส่งผลทำให้องค์การธุรกิจพบกับอุปสรรคในการขยายธุรกิจอย่างมาก นักวิชาการได้ให้ข้อสรุปและข้อคิดไว้อย่างมีประโยชน์ว่า วิกฤติทางเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นนั้นเป็นทั้งโอกาสและความท้าทายในเชิงธุรกิจอย่างมาก ตัวอย่างเช่น
- การขยายธุรกิจโดยใช้โครงสร้างธุรกิจระดับโลกที่เคยปฏิบัติในอดีตและเคยนำความสำเร็จให้กับองค์การไม่เพียงพอที่จะใช้เป็นความได้เปรียบในการแข่งขันอีกต่อไป จากโครงสร้างดังกล่าวที่เน้นเรื่องการผลิตและการตลาดบนพื้นฐานความคิดเก่าเริ่มไม่เหมาะสมลงตัวกับบรรยากาศธุรกิจในปัจจุบัน ที่มีการใช้ความรู้ในการแข่งขันมากขึ้นปรากฏการณ์ที่บริษัท Microsoft เข้าไปลงทุนในประเทศจีนและใช้เป็นศูนย์การพัฒนาและวิจัยโปรแกรมคอมพิวเตอร์และภาษาคอมพิวเตอร์ที่จะใช้ในอนาคต จัดว่าเป็นหนึ่งในกลยุทธ์การพัฒนาโดยใช้ฐานองค์ความรู้จากบุคลากรชาวจีน เพราะ นาย Bill Gates ต้องการพัฒนา Software ที่ใช้ภาษาจีนเป็นภาษาหลัก เพื่อตอบสนองลูกค้าชาวจีนที่มีความต้องการและมีแนวโน้มที่จะใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ในอัตราสูงมาก
- การมุ่งความสนใจไปที่ตลาดการค้าเดียวไม่สามารถรับประกันความได้เปรียบในการแข่งขันได้ เพราะการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นโดยเฉพาะการรวมตัวทางเศรษฐกิจระหว่างกันทำให้การเจาะตลาดและวางแผนบริหารการตลาดต้องหันมาเน้นความสนใจลักษณะของตลาดที่กว้างมากขึ้นในลักษณะของภูมิภาครัฐ
โดยสรุปพบว่าจากสิ่งท้าทายใหม่ที่เกิดขึ้น ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงการจัดการจากแบบเดิมที่มีลักษณะของโครงสร้างธุรกิจระดับโลก เป็นโครงสร้างธุรกิจที่เน้นการขยายเฉพาะในประเทศเป้าหมาย ทั้งนี้มีนักวิชาการที่มีชื่อเสียงหลายท่านได้ให้ความเห็นในเรื่องนี้ว่า เป็นการหมดสมัยของการขยายธุรกิจแบบจักรวรรดินิยมที่นิยมใช้ กลยุทธ์ ดังต่อไปนี้ เช่น
1) การนำสินค้าเก่ามาขายในตลาดที่เกิดใหม่
2) สร้างกำไรจากเทคโนโลยีที่กำลังจะเสื่อมความนิยม
3) การพยายามเพิ่มยอดขายจากสินค้าที่มีอยู่แล้ว
4) การสร้างนวัตกรรมจากสำนักงานใหญ่ในประเทศของตัวเอง
ดังนั้นการสร้างธุรกิจในรูปของเครือข่ายที่มุ่งเจาะตลาดในลักษณะของภูมิภาครัฐ ทำให้บริษัท Toyota ตัดสินใจลงทุนเปิดโรงงานผลิตรถยนต์ที่ประเทศฝรั่งเศส โดยมีการสร้างความร่วมมืออย่างใกล้ชิดกับบริษัทผู้ผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ในกลุ่มประเทศอียู ซึ่งจัดว่าเป็นการดำเนินธุรกิจที่ชาญฉลาดมาก การกระทำดังกล่าวนอกจากเป็นการเคลื่อนย้ายธุรกิจเข้าไปเพื่อเป็น "ผู้ผลิตภายใน" ของตลาดสหภาพยุโรปแล้ว ยังเป็นการสร้างให้เกิดกลยุทธ์ความแตกต่างด้วยการอาศัยทรัพยากรจากเครือข่ายธุรกิจที่เกิดขึ้นใหม่มาใช้ในการผลิตรถยนต์ที่มีรสนิยมแบบยุโรป ซึ่งหาก Toyota สามารถพัฒนาปรับตัวเองให้ลงตัวกับตลาดรถยนต์ของยุโรปได้ จะทำให้มีการเติบโตของธุรกิจอย่างมาก ปัจจุบันส่วนแบ่งทางการตลาดของ Toyota ในตลาดยุโรปมีน้อยกว่าห้าเปอร์เซ็นต์ ซึ่งหากทำได้สำเร็จเพียงแค่ห้าเปอร์เซ็นต์ Toyota จะเป็นผู้ผลิตรถยนต์ขนาดใหญ่อันดับสองของโลก
ซึ่งพบว่าเป็นการดำเนินการเพื่อแสวงหาโอกาสทางธุรกิจของ Toyota ซึ่งเป็นสิ่งที่จำเป็น แต่ที่สำคัญกว่าคือ เพื่อพบโอกาสแล้วต้องสามารถสร้างให้เกิดประโยชน์จากโอกาสที่เกิดขึ้นได้ด้วย ดังนั้นการสร้างเครือข่ายที่มีการพัฒนาในระดับของการบูรณาการทางความรู้และความสามารถที่มีอยู่เข้าไว้ด้วยกัน และสร้างให้เกิดความสามารถใหม่ขึ้น จะทำให้เกิดประโยชน์โดยตรงต่อองค์การอย่างมาก นั่นคือสิ่งที่บริษัท Toyota กำลังพัฒนาให้เกิดขึ้น
โอกาสทางธุรกิจใหม่
จากสิ่งท้าทายที่เกิดขึ้นของการเปลี่ยนแปลงในระดับโลก การสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันที่จะต้องสร้างให้เกิดขึ้นข้ามโลกนั้น อาจจะมีลักษณะที่เป็นภาพกว้างเกินไป กรอบแนวคิดการสร้างความได้เปรียบข้ามประเทศจึงถูกพัฒนาขึ้น โดยมีหลักการดำเนินธุรกิจที่พัฒนาต่อยอดจากมุมมองในระดับโลก โดยเพิ่มความสนใจในรายละเอียดของตลาดและลูกค้าในแต่ละประเทศมากขึ้นเพื่อตอบสนองได้อย่างตรงจุด กล่าวคือแทนที่จะมองแต่ภาพใหญ่ และตอบสนองด้วยการผลิตสินค้าจำนวนมาก เปลี่ยนเป็น การมองธุรกิจทั้งในภาพใหญ่และภาพเล็ก จากนั้นจึงออกแบบสินค้าและผลิตตรงตามความต้องการของแต่ละตลาด โดยจะเป็นการผลิตจำนวนไม่มากแต่มีคุณค่าสูง
การสร้างความได้เปรียบข้ามประเทศ จึงเน้นการเชื่อมโยงของเครือข่ายธุรกิจให้ครอบคลุมมากขึ้น และสร้างให้เกิดความใกล้ชิดกัน โดยมีการแลกเปลี่ยนข้อมูล ความรู้ระหว่างกันมากขึ้นในการแสวงหาโอกาสทางธุรกิจใหม่ และสามารถตอบสนองได้ด้วยทรัพยากร และความรู้ใหม่ที่ได้จากเครือข่าย ซึ่งในที่สุดแล้วสามารถสร้างให้เกิดความได้เปรียบในการแข่งขันในเชิงพลวัตได้
แนวคิดที่จะช่วยให้การค้นหาโอกาสทางธุรกิจใหม่ง่ายขึ้น มีดังนี้ คือ
- พยายามเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงลูกค้าในระดับลึกให้มากขึ้น เพราะจะทำให้ค้นพบตลาดที่มีความต้องการเฉพาะ (Niche Market) แม้ว่าโลกปัจจุบันดูเหมือนว่ามีการรวมกันเป็นหนึ่งเดียวแต่ในความเป็นจริงแล้ว ในความเป็นหนึ่งเดียวนี้มีความแตกต่างภายในอย่างมาก ในตลาดยังมีความต้องการสินค้าที่มีความพิเศษเฉพาะอย่างอีกมาก ดังนั้นการที่องค์การใดสามารถเจาะลึกเข้าถึงตลาดได้ในระดับลึก จะสามารถมองเห็นตลาดที่มีลักษณะเฉพาะได้ การมุ่งตอบสนองความต้องการในตลาดดังกล่าวจะสร้างให้องค์การเกิดความเข้มแข็งมากกว่าความได้เปรียบในระดับโลกแบบเดิม ที่มุ่งเน้นการขยายตัวในบริการและสินค้าด้วยการขยายตลาดให้มีขอบเขตกว้างมากขึ้นเท่านั้น
- เพิ่มการเจาะลึกเข้าถึงแก่นความรู้ของประเทศนั้นๆ จะมีประโยชน์มาก เพราะทำให้ได้มาซึ่งองค์ความรู้ใหม่ ที่เป็นทรัพย์สินทางปัญญาฝังลึกในแต่ละชุมชนของประเทศนั้น ทรัพยากรที่มีลักษณะพิเศษเฉพาะนี้หากมีการนำมาใช้รวมกับทรัพยากรที่องค์การมีอยู่ จะทำให้เกิดความสามารถและศักยภาพในการพัฒนาสินค้าและบริการที่มีความแตกต่างเฉพาะได้ ซึ่งมีผลทำให้ยากแก่การลอกเลียนแบบ เพราะในแต่ละชุมชนของประเทศนั้น นอกจากจะมีความต้องการที่ได้กล่าวแล้วนั้น ยังมีความรู้ที่เป็นทรัพย์สินทางปัญญาที่มีค่ามาก หมายรวมถึงทรัพยากรบุคคลในการสร้างให้เกิดคุณค่าจากความแตกต่างได้
- เร่งเพิ่มการสร้างให้เกิดความมีประสิทธิภาพ และผลิตภาพทั้งในระดับข้ามโลกและข้ามประเทศ องค์การควรปรับกรอบแนวคิดการทำธุรกิจจากเดิมให้สนใจในรายละเอียดระดับจุลภาคมากขึ้น โดยนำเอาความรู้และทรัพยากรที่ องค์การสามารถแสวงหามาได้นั้น นำมาประกอบเพื่อประยุกต์ใช้ภายใต้การ ส่งเสริมและสนับสนุนระหว่างกันที่ทำให้เกิดประสิทธิภาพการดำเนินงานในระดับที่สูงมาก เพราะการมีลูกค้าจำนวนมากขึ้นจากการเจาะลึกเข้าสู่ตลาดทำให้มีจำนวนฐานลูกค้ามากขึ้น จะทำให้ต้นทุนการผลิตต่อหน่วยลดลง (Economies of Scale) อย่างมีนัยสำคัญ ในขณะที่การให้ความสนใจในระดับจุลภาคจะทำให้เห็นตลาดใหม่ ที่สามารถขายสินค้าต่อหน่วยได้มีมูลค่ามากขึ้น
จะพบว่าโอกาสทางธุรกิจที่เกิดขึ้นใหม่ดังกล่าวเป็นสิ่งที่ท้าทายผู้บริหารในปัจจุบันอย่างมาก เพราะหากองค์การสามารถสร้างธุรกิจจากโอกาสที่เกิดขึ้นได้ทั้งสองระดับนั่นหมายถึงการเติบโตขององค์การอย่างก้าวมั่นคงและยั่งยืน