: ผมเป็นผู้จัดการฝ่ายผลิตทำงานอยู่ในโรงงานแห่งหนึ่ง ธรรมชาติของงานที่ทำอยู่ บางครั้งก็จำเป็นต้องหยุดการผลิตแบบไม่ได้วางแผนเนื่องจากวัตถุดิบส่งเข้ามาไม่ทัน แล้วทุกครั้ง ฝ่ายบุคคลก็จะดำเนินการออกประกาศหยุดงานแบบจ่ายค่าจ้าง 50% ให้กับพนักงานที่เกี่ยวข้องกับสายการผลิตโดยตรง ผลกระทบที่เกิดขึ้นกับผมก็คือ ต้นทุนต่อชิ้นสูงขึ้น เพราะเป็นการจ่ายค่าจ้างโดยไม่มีผลผลิต ผมถามฝ่ายบุคคลว่ามีวิธีการอย่างอื่นหรือเปล่า เขาก็ตอบว่า ไม่ได้ มีหนทางเดียวเพราะกฎหมายกำหนดเอาไว้ ผมอยากทราบว่าจริงๆเป็นอย่างไร และมีแนวทางอื่นหรือไม่ - วัยวุฒิ
       
       A : ผมคงตอบคำถามแรกของคุณวัยวุฒิได้ทันทีเลยนะครับว่า ใช่ครับ ในมาตรา 75 กฎหมายคุ้มครองแรงงานเขียนไว้อย่างนั้นจริงๆ โดยเนื้อหาโดยสรุปก็คือ กรณีหากนายจ้างต้องหยุดกิจการที่ไม่ได้เกิดจากเหตุสุดวิสัย ซึ่งหมายถึง ภัยธรรมชาติพวกน้ำท่วม ลมพัด ไฟไหม้ เป็นต้น นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างให้ลูกจ้างครึ่งหนึ่งตลอดระยะเวลาที่ให้หยุด อย่างไรก็ตามที่ฝ่ายบุคคลของคุณวัยวุฒิบอกว่ามีวิธีการเดียว ไม่น่าจะใช่นะครับ เพราะในการจัดการกับเรื่องสายการผลิตหยุด เราสามารถเลือกได้หลายวิธีนอกเหนือจากที่คุณวัยวุฒิใช้อยู่ ตามความเหมาะสมของสถานการณ์ ตัวอย่างเช่น
       
       ทางเลือกที่หนึ่ง ถ้าทราบล่วงหน้าพอสมควร ประกาศย้ายวันหยุดประจำสัปดาห์ โดยกำหนดให้วันที่ต้องหยุดงานเป็นวันหยุดประจำสัปดาห์ แล้วให้วันหยุดประจำสัปดาห์เป็นวันทำงานแทน เช่น ถ้าปฏิทินการทำงานปกติของคุณวัยวุฒิกำหนดวันหยุดทุกเสาร์อาทิตย์ ถ้าต้องหยุดงานวันอังคาร ก็ประกาศสลับกับวันเสาร์ อย่างไรก็ตาม การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวต้องเข้าเงื่อนไขในกฎหมายข้ออื่น คือ จะต้องได้รับความยินยอมเป็นลายมือชื่อจากพนักงานผู้เกี่ยวข้องทุกคน ซึ่งจะต้องใช้การสื่อสารให้พนักงานผู้เกี่ยวข้องเข้าใจเป็นอย่างดี นอกจากนี้ การกำหนดวันจะต้องยกไปทั้งยวง ไม่ใช่ยกไปเฉพาะแค่ช่วงเวลากะใดกะหนึ่ง และการลงวันจะต้องระวังให้ตกช่วงไม่ให้เกินหกวันทำงานด้วยนะครับ ไม่อย่างนั้น เดี่ยวจะเป็นประเด็นทางกฎหมาย
       
       ทางเลือกที่สอง กำหนดเป็นทางเลือกให้พนักงาน โดยมีทางเลือกว่า จะหยุดโดยให้หักค่าจ้าง 50 % หรือ จะเลือกใช้วันพักร้อนเต็มวัน หรือเลือกหักครึ่งวันบวกวันลาพักร้อนครึ่งวัน ซึ่งก็จะเป็นทางที่ให้พนักงานได้ตัดสินใจเอง โดยข้อสำคัญคือ พนักงานจะต้องแจ้งความจำนงพร้อมลงลายมือชื่อ ข้อดีก็แน่นอนดี แต่ข้อเสีย คือ หากระบบการจ่ายค่าจ้างไม่นิ่ง ก็อาจสร้างปัญหาในเชิงปฏิบัติได้
       
       ทางเลือกที่สาม กำหนดให้พนักงานใช้วันหยุดพักผ่อนประจำปี เพราะมาตรา30 ของกฎหมายคุ้มครองแรงงาน กำหนดให้นายจ้างสามารถกำหนดวัหยุดพักผ่อนประจำปีให้ลูกจ้างได้ แต่แนวทางนี้ก็จะมีประเด็นในเรื่องแรงงานสัมพันธ์ที่เราจะต้องระวังความรู้สึกให้ดี เพราะพนักงานอาจจะรู้สึกว่า เขาเสียสิทธิไป กับอีกข้อหนึ่งก็คือ พนักงานที่ยังไม่มีสิทธิได้วันลาพักร้อนจะทำอย่างไร ซึ่งโดยทั่วไปก็จะให้ยืมวันลาพักร้อน แล้วหักออกเมื่อได้ หรือหักเงินถ้าลาออกก่อนที่จะได้สิทธิลาพักร้อน
       
       นานๆที คอลัมน์นี้จะได้ให้ความเห็นกับผู้จัดการฝ่ายผลิต ก็หวังว่า คงให้ความกระจ่างได้บ้างนะครับ อีกอย่างหนึ่งที่ต้องจดเอาไว้ตัวโตๆก็คือ กฎหมายคุ้มครองแรงงานฉบับแก้ไขที่จะมีผลราวเดือนเมษายนนี้ การหักค่าจ้างก็จะเหลือ 75% ไม่ใช่ 50% อย่างเช่นปัจจุบัน ดังนั้น ก็คงต้องเลือกดีๆว่าจะทำอย่างไร
       
       ท่านสามารถส่งคำถามหรือร่วมแสดงความคิดเห็นที่ [email protected] ด้วยความร่วมมือจากสมาคมการจัดการงานบุคคลแห่งประเทศไทย

ที่มา :โดย ผู้จัดการรายสัปดาห์