| คำถามคือ จะเปลี่ยนไปทำไม |
| ก่อนอื่นขอเท้าความ กับความหมายของคำว่า |
| การพัฒนาองค์กร (Organization Development) |
| ซึ่งหมายถึง กระบวนการใดก็ตามที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในองค์กร |
| เพื่อให้องค์กรนั้น เข้าใกล้เป้าหมายที่วางเอาไว้ได้ ดีขึ้นกว่าเดิม |
| คำถามต่อไปที่ทุกคนตั้งคำถามก็คือ |
| ทำไมจะต้องเปลี่ยนให้ดีขึ้นกว่าเดิมด้วย |
| ผมมีเรื่องจะเล่าให้คุณผู้อ่านฟังครับ |
| |
| ทฤษฎีกบต้ม ของ Tichyand Sherman |
| เขาได้ทดลองนำกบมีชีวิตอยู่ 2 ตัว ไปต้มในหม้อที่ใส่น้ำ 2 ใบ ศึกษาปฏิกิริยาของกบแต่ละตัว |
| หม้อใบแรก เป็นหม้อน้ำเดือดจัด หม้อใบที่สองเป็นหม้อน้ำที่อุ่นและทำให้ค่อย ๆ ร้อนขึ้นจนเดือด |
| ได้ทดลองนำกบตัวแรกใส่ในหม้อน้ำที่เดือดจัด ตัวที่สองใส่ในหม้อน้ำอุ่น ที่ทำให้ร้อนขึ้นจนเดือด |
| โดยดูว่า กบตัวไหนจะรอดชีวิต และ ตัวไหนจะตายก่อน |
| ผลปรากฏว่า กบที่ใส่ในหม้อน้ำเดือด กระโดดหนีจากหม้อ ตั้งแต่หย่อนมันลงไปในหม้อ |
| มันรอดชีวิต แต่กบที่ใส่ในหม้อน้ำอุ่นที่ค่อย ๆ ร้อนขึ้นกลับตาย |
| ที่เป็นเช่นนี้ เขาตีความว่า กบในหม้อน้ำเดือดจะรู้ว่าน้ำร้อน จึงกระโดดออกมาหลังสัมผัส |
| น้ำเดือดทันที แต่กบที่อยู่ในน้ำอุ่นจะรู้สึกสบาย ไม่มีอะไรเกิดขึ้น แม้ว่าน้ำจะค่อย ๆ อุ่นขึ้นก็ |
| ไม่ยอมกระโดดออกมา ยังคงอยู่ในหม้อน้ำจนกระทั่งน้ำเดือดจนตาย |
| |
| โลกหมุนเร็วขึ้นทุกวัน |
| สังคมเราปัจจุบันนี้ ก็ไม่ต่างอะไรจาก "หม้อน้ำอุ่นที่ค่อย ๆ ร้อนขึ้นจนเดือด" ที่มีการเปลี่ยนแปลง |
| อยู่ตลอดเวลา และดูเหมือนว่า "หม้อน้ำอุ่น" ใบนี้ จะร้อนขึ้นเร็วเสียด้วย เรามาดูตัวอย่างกันถึง |
| ยุคสมัยที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว ที่ผ่านมากันดีกว่า นะครับ |
| 1. |
ยุคเริ่มแรกคือ ยุคเกษตรกรรม มนุษย์ทำไร่ไถนาทำฟาร์มเลี้ยงสัตว์ มาตั้งแต่ 10,000 ปีก่อน ค.ศ. |
| 2. |
ยุคต่อมาคือ ยุคปฏิวัติอุตสาหกรรม เกิดขึ้นที่ประเทศอังกฤษ ค.ศ. 1760 มีการนำเอาเครื่องจักรไอน้ำ
มาประดิษฐ์เป็นเครื่องจักรทอผ้าและใช้ถ่านหินเป็นพลังงานทางการผลิตระบบเศรษฐกิจเปลี่ยนจาก
การยังชีพ มาเป็นการค้าการขายมากขึ้นเรื่อย ๆ |
| 3. |
ถัดมาคือ ยุคเทคโนโลยี เริ่มขึ้นช่วง ค.ศ. 1946 มีการประดิษฐ์คิดค้น เครื่องคอมพิวเตอร์เครื่องแรก
ของโลก ที่ชื่อว่า "ENIAC" ความยาว 80 ฟุต หนัก 30 ตัน ใช้หลอดสุญญากาศ 18,000 หลอด |
| 4. |
ยุคถัดมาคือ ยุคสารสนเทศและการสื่อสาร เริ่มขึ้นในช่วงที่คอมพิวเตอร์มีราคาไม่แพงมาก ใคร ๆ
ก็หาซื้อไว้ใช้งานได้ ยังมีการเชื่อมต่อเป็นระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ตกันได้ทั่วโลกในปี ค.ศ.1990 |
| 5. |
ยุคล่าสุดคือ ยุคทรัพย์สินทางปัญญาและนวัตกรรม เมื่อโลกทั้งใบได้ถูกเชื่อมโยงให้เล็กลง ด้วย
เครือข่ายอินเตอร์เน็ต ในเวลาไม่นานหลังจากนั้น เราก็ได้ยลโฉมประดิษฐกรรมต่าง ๆ มากมายที่ทำ
ให้โลกเราเล็กลงไปทุกที จนกระทั่งปัจจุบัน 201X |
|
| ผมขอตั้งข้อสังเกตการณ์เปลี่ยนแปลงทางสังคมโลกทั้งใบนี้นะครับ |
| 1. |
ยุคเกษตรกรรม ใช้เวลา 10,000 ปีกว่าๆ จนมาเป็น ยุคปฏิวัติอุตสาหกรรม |
| 2. |
ยุคปฏิวัติอุตสาหกรรม ใช้เวลา 186 ปี กลายมาเป็น ยุคเทคโนโลยี |
| 3. |
ยุคเทคโนโลยี ใช้เวลา 44 ปี กลายมาเป็น ยุคสารสนเทศและการสื่อสาร |
| 4. |
ยุคสารสนเทศและการสื่อสาร ใช้เวลาเพียง 20 กว่าปีเท่านั้น ก็กลายเป็น ยุคปัจจุบัน |
|
| จากข้อมูลข้างต้น ผมขอสรุปเอาเองว่า "หม้อน้ำอุ่น" ใบนี้ มันค่อย ๆ ร้อนขึ้น และ |
| ร้อนขึ้นทุก ๆ วันจริง ๆ หากโลกที่เราอยู่ค่อย ๆ เปลี่ยนแปลงขึ้นทุกวัน มันไม่ใช่การเปลี่ยนแปลงอย่าง |
| ค่อยเป็นค่อยไป มันไม่ได้เปลี่ยนแปลงในระดับที่คงที่ แต่ มันเปลี่ยนแปลงอย่างก้าวกระโดด เสียแล้ว |
| ใครจะรู้บ้างครับว่า ในเวลาอีกไม่กี่ปีข้างหน้านี้ โลกเราอาจจะพบเจอ "ยุคสมัย" ใหม่ ๆ ที่เกิดจาก |
| มือมนุษย์ที่คิดค้นอะไรดี ๆ มัน ๆ ออกมาให้โลกยลโฉมก็ได้ |
| เราเองก็ต้องเปลี่ยนตามไปด้วย |
| จากการทดลอง ทฤษฎีกบต้ม ที่ผ่านมา บรรจบกับ ยุคสมัยที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็วที่ผมสรุปมาให้ |
| คงไม่ต้องบอกอะไรกันมากมายครับว่า "กบในหม้อน้ำอุ่น" ใบที่ท่านและผม กำลังอาศัยอยู่นี้ เราควรจะทำ |
| อย่างไรกับมันดีครับ ผมมีตัวเลือกให้ท่านเลือกนะครับ ลองมาดูกัน |
| 1. |
อาศัยอยู่ในหม้อใบนี้ต่อไปเรื่อย ๆ รอชะตากรรมแห่งการเปลี่ยนแปลงของสังคม ที่มาเร็วมาก |
| 2. |
ต่อต้านการเปลี่ยนแปลงนี้ โดยการทำตัวเองสวนกระแสสังคม เขาใช้เทคโนโลยีในการทำงาน
เราใช้กำลังคนให้มากขึ้น โดยรอรับค่าแรงขั้นต่ำที่เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ทุกปี |
| 3. |
กระโดดออกจากหม้อใบนี้ เหมือนอย่างกับกบในหม้อน้ำเดือด ไปอยู่ในหม้อน้ำอุ่นใบใหม่ ที่มี
ชะตากรรมไม่ต่างกันมากนัก รอวันที่การเปลี่ยนแปลงทางสังคมจะมาถึง |
| 4. |
เรามาระดมความคิด สร้างเครื่องมืออะไรบางอย่าง เพื่อป้องกันความร้อนจากน้ำที่เดือดขึ้น ๆ
น้ำเดือดขึ้นเท่าไหร่ เจ้าเครื่องมือนี้ มันก็สามารถปรับอุณหภูมิตามไปได้ทุกองศาความร้อน |
|
| คงไม่มีคำตอบใด ถูกต้องสำหรับทุกคำถามครับ |
|
คงมีเพียง "แนวความคิด" ที่ว่า เมื่อโลกหมุนไป เราจะต้องหมุนตามให้ทัน
บทความโดย : นิพัฒน์ ชัยวรมุขกุล
|